| ABD`li ünlü tarihçi den Açıklama |
|
Osmanlı ve Modern Türk tarihi konusundaki araÅŸtırmalarıyla bilinen ünlü tarihçi Prof. Dr. Heath Lowry, UludaÄŸ Üniversitesi nde (UÜ) Balkanlardaki İlk Osmanlı Faaliyetleri konulu bir konferans verdi. Daha önce Türkiye de öÄŸretim üyeliÄŸi yapan ve 1993 ten beri ABD nin Princeton Üniversitesi Osmanlı ve Modern Türk Tarihi Bölümü nde Atatürk profesörü olarak görev yapan Heath Lowry, Türkçe olarak verdiÄŸi konferansta, son yıllarda Balkan ülkelerinde yaptığı araÅŸtırmalarda elde ettiÄŸi belgeleri ve bulguları anlattı. Daha önce birçok kez araÅŸtırma yapmak üzere Bursa ya geldiÄŸini ve artık kendini Bursalı gibi hissettiÄŸini belirten Prof. Dr. Lowry, yeniden Bursa da olmaktan büyük mutluluk duyduÄŸunu ifade etti. UludaÄŸ Üniversitesi öÄŸretim üyelerinin yanı sıra Bursa daki yerel tarih araÅŸtırmacıları ve yazarların da ilgiyle dinlediÄŸi konferansta Lowry, Osmanlıların Anadolu nun dörtte üçüne hakim olmadan Balkanlar da zaten imparatorluk kurduklarını, bunu da Osmanlı tarihi açısından çok önemli gördüÄŸünü vurguladı. Her ÅŸeyde olduÄŸu gibi bir devletin temellerinin en önemli ÅŸey olduÄŸunun altını çizen Lowry, `Çünkü eÄŸer benim ileri sürmeye çalıştığım tez doÄŸruysa yani bu devletin temellerine de bakmak lazımsa o zaman bu temelleri Balkanlar da bulacağız demektir. Osmanlılar 1326 da Bursa yı alarak baÅŸladılar, ama hemen sonra Balkanlar a yayılmaya baÅŸladılar. Ben de bundan yola çıkarak, Meriç ten Adriyatik denizine kadar araÅŸtırmaya karar verdim. BeÅŸ senede 12 kez Batı Trakya ve DoÄŸu Makedonya ya gittim. Gördüm ki, 1288 de Balıkesir de doÄŸan ve Vardar Yenice de 1417 de ölen Gazi Evrenos her yere kervansaray yaptırmış ve damgasını vurmuÅŸ. Åžimdi ayakta kalan yapılardan ve onun aile ÅŸeceresinden bir ÅŸeyler öÄŸrenmeye çalışıyoruz. Bugün Bursa da bile 17.- 18. kuÅŸaktan EvrenosoÄŸulları yaşıyor. Onların dedeleri de mübadele sırasında aileye ait bazı belgeleri ve eÅŸyaları Topkapı Sarayı Müzesine teslim etmiÅŸler. Åžimdi ben bunları da araÅŸtıracağım` diye konuÅŸtu. Osmanlıların gittikleri her yere hanlar, kervansaraylar, camiler vb. gibi yapılar yaparak, `Biz buraya geçici olarak gelmedik, kalıcıyız` ÅŸeklinde mesaj verdiklerini savunan Prof. Dr. Lowry, ne yazık ki o dönemde Balkanlar da çeÅŸitli milliyetçilik akımları nedeniyle Osmanlı nın bıraktığı izlerin bazı yerlerde silindiÄŸini kaydetti. Lowry, `Bu da enteresan bir konu. Åžimdi Türkiye ye, İstanbul a gelen turistler Bizans yapıtlarını görüyorlar, oysa İstanbul 550 yıldan beri Türklerin elinde, Türk ÅŸehri, ama bunların hepsini korumuÅŸ. Camiye çevirerek cami olarak korumuÅŸ ama korumuÅŸ. Kariye Camii, bir Ayasofya var örneÄŸin. Maalesef Balkanlar da bazı yerlerde böyle ÅŸey görmüyoruz. Osmanlıların Balkanlar da kurduÄŸu ÅŸehirleri tesbit etmekte bile güçlük çekiyoruz, çünkü gerçekten fiziki kalıntıları dahi kalmamış` dedi.
1983-1993 yılları arasında Washington da Türk Etütleri Enstitüsü nü de kurmuÅŸ olan Prof. Dr. Heath Lowry, Trabzon Åžehrinin İslamlaÅŸması ve TürkleÅŸmesi, 15. Yüzyılda Osmanlı Gerçekleri: Ege de Limni Adasındaki Hıristiyan Köylülerin Hayatı, Erken Dönem Osmanlı Devletinin Yapısı, Seyyahların Gözü ile Bursa adlı kitapları bulunuyor. Konferansın ardından Rektör Prof. Dr. Mete Cengiz, Lowry ye teÅŸekkür ederek, İznik Meslek Yüksekokulu öÄŸrencilerinin geleneksel desenlerle süslediÄŸi çini tabağı armaÄŸan etti. |

