Einstein, 40 Alman fizikçi için Türkiye`den sığınma istemiÅŸ

Dünyaca ünlü Alman fizikçi Albert Einstein`ın, 40 bilim adamı için Türkiye`ye sığınma ve iÅŸ talebinde bulunduÄŸu ortaya çıktı. Dâhi fizikçi, ricasını 1933 yılında bir mektupla BaÅŸbakan Ä°smet Ä°nönü`ye iletmiÅŸ.

Tarihî belge, Nazi rejimi yüzünden (1933-1945) Almanya`dan Türkiye`ye göç eden Musevilerin hayat hikâyelerini konu alan Münih`teki sergide gün yüzüne çıktı. Programa katılan Türkiye`nin Münih BaÅŸkonsolosu Ali Rıfat Köksal, seçkin isimlerden oluÅŸan topluluÄŸa Albert Einstein`ın mektubunu gösterdi. Belgenin 17 Eylül 1933 tarihli Cumhuriyet arÅŸivinde yer aldığını anlatan BaÅŸkonsolos, Nazi zulmünden kaçan 700`ü Musevi, toplam bin Alman`ın Türkiye`ye sığındığını kaydetti. ÇoÄŸunluÄŸu akademisyenlerden oluÅŸan bu insanların Ankara ve Ä°stanbul`daki üniversitelerde istihdam edildiklerini anlattı. 1492 yılında da Osmanlı PadiÅŸahı II. Beyazıd`ın ülke topraklarını Musevilere açtığını vurgulayan Köksal, `Tarih, topraklarımızın yüzyıllar boyunca zulümden kaçan farklı din ve kültürler için `sığınma cenneti` olduÄŸunun örnekleriyle dolu.` dedi.

Einstein, mektubu meslektaÅŸları için kaleme almış. Dâhi fizikçi, Nazi rejimi sebebiyle Almanya`da çalışma imkânı kalmayan yaklaşık 40 bilim adamı için Türkiye`den iÅŸ istemiÅŸ. BaÅŸbakan Ä°nönü`nün 9 Ekim 1933 tarihinde Milli EÄŸitim Bakanlığı`na havale ettiÄŸi mektuba bakanlık ilk aÅŸamada çekinceli yaklaÅŸmış. Fakat bizzat devreye giren CumhurbaÅŸkanı Mustafa Kemal Atatürk, Alman bilim adamlarını Türkiye`ye davet ederek üniversitelerde görevlendirmiÅŸ. Tarihçiler, dış ülkelerde sıkıntıya düÅŸen bilim adamlarına kapılarını açan Türkiye`nin, bu sayede üniversite eÄŸitiminde ciddi mesafe kat ettiÄŸini belirtiyor. Musevi müzesindeki `Sürgün Yerleri: Münih ve Ä°stanbul` adlı sergi, 8 Mart 2009 tarihine kadar açık olacak.

http://www.iyibilgi.com