6) SİVAS KONGRESİ (4-11 Eylül 1919)

*Amacı

1. Amasya Genelgesi’nin hükümlerini tüm ulusu temsil eden delegelere onaylatmak.
2. Mondros Ateşkes Antlaşması ile başlayan uygulamalar ve buna karşı alınacak tedbirleri , çözüm yollarını kesinleştirmek ve hareketi halka mal etmek. Kongre kararlarına geçmeden üç temel sorunla karşılaştı;

a.      Mustafa Kemal’in başkanlık meselesi.

b.      Manda ve himaye konusu.

c.      Elazığ Valisi Ali Galip olayı.

*Kararları

1. Erzurum Kongresi kararları genişletilerek, kabul edildi.
2. Manda ve Himaye kesin olarak reddedildi.
3. Cemiyetler Rumeli ve Anadolu Müdafaa-i Hukuk olarak birleştirildi.(Cemiyetler bölgesellikten ulusallığa dönüşmüştür.)
4. Yerli ve yabancı basının olumsuz propagandalarına karşı İrde-i Milliye adlı gazete çıkarıldı.
5. İnsancıl değerler esas alınmak şartıyla Batı’nın ekonomik ve teknik yardımları kabul edilebilir.
6. Temsil heyeti tüm yurdu temsil etti.Türk ulusu adına görev yapan bir ordu haline geldi.

*Sonuçları

1. Ulusal kongre özelliği taşır.
2. Erzurum Kongresinde alınan kararlar resmileşmiştir.
3. Milli direniş cemiyetleri Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti olarak birleştirildi.
4. Manda ve himaye kesin olarak reddedilmiÅŸtir.
5. Temsil Heyeti , Bütün vatanı temsil eder niteliğe kavuşturulmuştur.
6. Temsil Heyeti’nin İstanbul’a karşı ilk başarısıdır.
7. Damat Ferit Hükümeti’nin istifa etmesine sebep olmuştur.
8. Meclis-i Mebusan’ın toplanması için baskılar arttırılmıştır.

*Uyarılar

1. İtilaf Devletleri bu kongre için yapılan seçimlere ve kongreye müdahale etmedi.Çünkü bu hareketleri bireysel olarak gördüler.
2. Bu kongrenin dağıtılması için İstanbul Hükümeti Ali Galip olayını başlattı ama başarılı olamadı.
3. Bu kongrenin temel amacı vatanı ilgilendiren kararlar almaktı.
4. İstanbul Hükümeti’nin Anadolu’daki kurtuluş hareketini ciddiye aldığı ilk olay Sivas Kongresidir.Temsil Heyetiyle anlaşma yolları aramıştır.
5. Sivas Kongresinde ve Amasya Genelgesinde belirtilen amaca ulaşılamamasının nedeni Saltanat ve Hilafet yanlılarının bulunmasıdır.
6. Sivas Kongresinde en çok tartışılan konular ;    M. Kemal’in kongre başkanlığına seçilmesi ve Amerikan Mandacılığıdır.