C) BALKAN SAVAÅžLARI (1912-1913)

BÄ°RÄ°NCÄ° BALKAN SAVAÅžI

*Sebepleri

1. Rusya’nın,Balkan Milletlerini Osmanlı aleyhine kışkırtması.(Bağımsızlık mücadelesi.)
2. Osmanlı-Alman yakılaşması sonucu İngiltere ile Rusya’nın Reval’de görüşmesi.(1908-Balkanlarda kalan son Osmanlı topraklarını elde etmek istemeleri.)
3. İngiltere’nin,Rusya’nın İstanbul’u ve Boğazları almasına göz yumması.
4. Osmanlı devletinin Balkanları koruyacak güçte olmaması.
5. Yeni kurulan Balkan Devletlerinin Osmanlı topraklarını paylaşmak için aralarında ittifak kurmaları.(Sırp,Bulgar,Yunan,Karadağ.)
6. Osmanlı ülkesindeki huzursuzluk ve siyasi otorite boşluğu.
7. Rusya’nın Panslavizm politikası izlemesi.

Not:  1-) Karadağ’ın Osmanlıya saldırmasıyla savaş başladı.

         2-) Osmanlı Devleti yenildi. Bulgar’lar Çatalca’ya kadar geldi.Yunanlılar Ege Adalarını işgal ettiler.

OSMANLININ YENÄ°LME SEBEPLERÄ°

1. Ordunun siyasete karışması.(Mektepli-Alaylı.)
2. Askerlerin erken terhis edilmesi ve yetersiz olması.
3. Avrupa Devletlerinin,Balkan Devletlerine yardım etmesi.
4. Londra’da barış görüşmeleri devam ederken,İttihat ve Terakki bir hükümet darbesiyle iktidarı ele geçirdi.(1913-Bab-ı Ali Baskını)

*Sonuçları

1. Osmanlı Devleti barış istedi.1913 Londra Antlaşması imzalandı.Midye-Enez Çizgisi sınır kabul edildi.Böylece bu çizginin batısında kalan topraklar Bulgarlara verildi.Osmanlılar Edirne ve Kırıkkale’yi kaybetti.
2. Osmanlılar Ege’deki üstünlüğünü kaybetti.
3. Arnavutluk bağımsızlığını ilan etti. (Osmanlıdan ayrılan son balkan devleti.)
4. Girit Yunanlılara verildi.
5. Bozcaada ve Gökçeada dışındaki adalar Yunanlılara verildi.Ege adalarının geleceği güçlü devletlerin kontrolüne bırakıldı.
6. İkinci Balkan Savaşına zemin hazırlandı.

Ä°KÄ°NCÄ° BALKAN SAVAÅžI

*Nedeni

     Balkan Devletlerinin Osmanlıdan aldıkları toprakları paylaşamamalarıdır.

Not:  1-) Birinci Balkan Savaşı sonucunda Bulgaristan Makedonya’nın tamamını almak istedi.Ancak Yunanistan ve Sırbistan buna karşı çıktı.

         2-) Savaşa Romanya’da katıldı.

         3-) Osmanlı Devleti bu karışıklıktan yararlanarak Kırklareli ve Edirne’yi geri aldı.

*Sonuç

     Bulgarlar her yerde yenildi ve diğer Balkan devletleriyle Bükreş Antlaşmasını imzaladı.(1913) Buna göre; Romanya’ya Dobruca,Yunanistan’a Selanik, Sırbistan’a Manastır verildi. Ayrıca Osmanlı Devleti, Balkan Devletleriyle şu antlaşmaları imzaladı;

İstanbul Antlaşması (Bulgar-Osmanlı) – 1913 –

*Maddeleri

1. Edirne ve Kırılareli Osmanlıya geri verildi.
2. Batı Trakya,Kavala ve Dedeağaç Bulgarlara geri verildi.

Not:  1-) Meriç Nehri iki devlet arasında sınır oldu.

*Uyarılar

1. Balkan savaşları sonunda ortaya çıkan Trakya sorunu günümüze dek sürmüştür.
2. Antlaşmayla, Bulgaristan’da yaşayan Türklere azınlık statüsü kazandırılarak mülkiyet ve kültürel hakların korutulmasına çalışıldı.

Atina Antlaşması (Yunan-Osmanlı) – 1913 –

     Yanya, Selanik ve Girit Yunanlara bırakıldı.

      Ege Adalarının Yunanlılara bırakılması kabul edilmedi.

İstanbul Antlaşması (Sırp-Osmanlı) – 1914 –

      Sınır olmadığı azınlıkların hakları halledildi. (Türkleri korumaya yönelik.)

BALKAN SAVAŞLARININ GENEL SONUÇLARI     

1. Osmanlı Arnavutluk,Batı Trakya,Ege Adaları ve Makedonya’yı kaybetti.
2. Balkanlardaki Türkler Anadolu’ya göç etmeye başladılar.
3. Sınırlarımız Adriyatik Denizi kıyılarından,Meriç Nehrine kadar çekilmek zorunda kaldı.
4. Arnavutluk’un ortaya çıkmasıyla Balkanlarda yeni bir statü meydana geldi.
5. Avrupa Devletleri etkileşim bloklaşma ve silah yarışını hızlandırdı.Bu da Birinci Dünya Savaşına eden oldu.

Not:  1-) Birinci Balkan Savaşı’nda Osmanlı Devletine karşı savaşmadığı halde İkinci Balkan Savaşı’nda Bulgaristan’a karşı savaşan devlet Romanya’dır.

         2-) Birinci Balkan Savaşı’nın yenik Devleti Osmanlı, İkinci Balkan Savaşının ise Bulgaristan’dır.

         3-) Birinci Balkan Savaşı Osmanlı Devletinin en kısa sürede toprak kaybettiği savaştır.

         4-) Balkan Savaşları sonuçlarının günümüze getirdiği olumsuzluklar Ege Kıta ve Hava Sahanlığı,Batı Trakya ve Ege Adaları sorunlarıdır.      

         5-) İkinci Balkan Savaşı’nda Osmanlı ordularının Midye-Enez Sınırını aşması,1912 Londra Antlaşması’nı kabul etmediğini gösterir.

         6-) İkinci Balkan Savaşı sırasında Edirne’nin geri alınmasında Mustafa Kemal’in etkisi vardır.